Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe - Olejowe Smaki

Enter your keyword

Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe (NNKT)

Zdrowe Tłuszcze czyli Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe (NNKT) 

Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe to jeden ze składników zdrowej, wartościowej i różnorodnej diety rozumianej jako świadome odżywianie. Niestety są jeszcze przeciwnicy tłuszczów, którzy kojarzą je głównie z chorobliwą otyłością. Taki obraz w świecie szczupłych i nienagannych sylwetek może budzić niewłaściwe skojarzenia ze słowem tłuszcze. A to właśnie, wysoka jakość tłuszczu, odpowiednia kombinacja, która zapewnia nawilżanie komórkowe i przyswajanie witamin jest kluczowa.

Obecnie coraz więcej spożywa się węglowodanów, a bez odpowiedniej ilości tłuszczów są one niewłaściwie trawione. Bez tłuszczów nie dochodzi również do przyswajania zawartych w nich wielu witamin. Węglowodany, co jest znane szybko się wchłaniają, dostarczając sporej dawki energii odżywiając również mózg. O wartości tłuszczów decydują zawarte w nich kwasy tłuszczowe. Najbardziej cenne dla naszego organizmu są Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe (w skrócie określane jako NNKT), nazwane tak ze względu na niezbędność dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. Nie są one produkowane przez organizmu i muszą być pobierane z pożywienia. Występujące m.in. w takich produktach jak:

Zdrowe tłuszcze NNKT

Właściwe tłuszcze pozwalają prawidłowo funkcjonować dla mózgu i układu nerwowego stanowiąc budulec błon komórkowych i dostarczając Niezbędnych Nienasyconych Kwasów Tłuszczowych, takich jak:

  • omega-3, to kwasy wielonienasycone, do grupy tej należą kwasy:
    -α-linolenowy (ALA)
    -eikozapentaenowy (EPA)
    -dokozaheksaenowy (DHA)
  • omega-6, i tak przykładowymi z tej grupy będą kwasy:
    -linolowy (LA)
    -gammalinolenowy (GLA)
  • omega-9.

 

Kwasy omega-6 należą do niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT), co oznacza, że nie są one produkowane przez organizm człowieka. Jednocześnie są mu potrzebne do prawidłowego funkcjonowania i muszą być pobierane z pożywienia.

Przykładowe kwasy omega-6 to:

  • linolowy (LA)
  • gammalinolenowy (GLA)
  • arachidonowy (AA, ARA).

 

I tak np. NNKT zawarte w olejach tłoczonych na zimno należy prawidłowo używać, czyli nie należy na nich smażyć, piec ani gotować. Aczkolwiek mamy tu mały wyjątek w postaci oleju kokosowego oraz oleju rzepakowego. Większość literatury mówi o krótszej i delikatniejszej obróbce termicznej w odniesieniu do tych olejów (kokosowy, rzepakowy), której poddawać możemy drób, ryby, owoce morza czy warzywa. Istotne jest również to, że oleje bardzo dobrze komponują się z węglowodanami, czyli np. produktami zbożowymi czy wszelkiego rodzaju sałatkami warzywnymi, ma to istotne znaczenie w zakresie przyswajania witamin rozpuszczalnych w tłuszczach takich jak A, D, E i K. Kompozycja olejów tłoczonych na zimno i ww. produktów to podwójna korzyść w kwestii NNKT jak i witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.

W jaki sposób organizm może ukazywać niedobór Niezbędnych Nienasyconych Kwasów Tłuszczowych:

  • obniżona odporność organizmu – większa podatność na zakażenia bakteryjne i wirusowe takie jak przeziębienia czy grypa
  • zmiany na skórze – skóra sucha, łuszcząca się, stany zapalne na skórze, słabiej gojące się rany
  • zwiększona podatność na wypadanie włosów
  • większa wrażliwość na alergeny
  • kruchość naczyń krwionośnych
  • spadek napięcia mięśnia sercowego (mniejsza siła skurczu, słabsze krążenie krwi, obrzęki).

 

Jakie funkcje w naszym organizmie pełnią Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe:

  • zmniejszają stany zapalne skóry oraz przyspieszają gojenie się ran
  • utrzymują prawidłowy stan skóry, czyli największego organu w naszym organizmie 😊
  • regulują gospodarkę wodną organizmu
  • uczestniczą w budowaniu błon komórkowych
  • obniżają aktywność enzymów biorących udział w degradacji kolagenu
  • przeciwdziałają tworzeniu się zakrzepów
  • regulują poziom cholesterolu we krwi, czyli działają przeciwmiażdżycowo
  • zapobiegają występowaniu chorób nowotworowych
  • regulują ciśnienie tętnicze krwi.

 

Bibliografia:

  1. Sikorski Z. Chemia żywności, Wydawnictwo Naukowo-Techniczne, Warszawa 2000
  2. Strehlow Wighard Wiedza lecznicza św. Hildegardy z Bingen od A do Z-jak być zdrowym „od stóp do głów” przeł. E. Panek, wydawnictwo Esprit, Kraków 2010